Στις 20 Μαΐου 1992, στο παλιό Wembley του Λονδίνου, η Μπαρτσελόνα του Γιόχαν Κρόιφ και η Σαμπντόρια έπαιξαν τον τελευταίο τελικό με το όνομα «Κύπελλο Πρωταθλητριών». Στις 20 Μαΐου 2027 συμπληρώνονται 35 χρόνια από το βράδυ που ένα φάουλ στην παράταση έδωσε στους Καταλανούς την πρώτη τους Κούπα. Ήταν και η χρονιά που η διοργάνωση δοκίμασε για πρώτη φορά όμιλους.
Ο δρόμος μέσα από τους ομίλους
Η Μπαρτσελόνα πέρασε τη Χάνσα Ρόστοκ και, με ένα γκολ του Μπακέρο στο φινάλε, την Καϊζερσλάουτερν με το εκτός έδρας γκολ. Στον όμιλό της τερμάτισε πρώτη, μπροστά από Σπάρτα Πράγας, Μπενφίκα και Ντιναμό Κιέβου. Δεν υπήρχαν ημιτελικοί: οι δύο νικήτριες των ομίλων πήγαιναν κατευθείαν στον τελικό.
Η Σαμπντόρια του Βουγιαντίν Μπόσκοφ, πρωταθλήτρια Ιταλίας στο ντεμπούτο της στη διοργάνωση, νίκησε τη Ρόζενμποργκ και τη Χόνβεντ. Στον δικό της όμιλο ήταν και ο Παναθηναϊκός, μαζί με την Άντερλεχτ και τον Ερυθρό Αστέρα, που λόγω του πολέμου στη Γιουγκοσλαβία έπαιζε τα «εντός» του σε Σόφια και Βουδαπέστη.
Wembley, 70.827 θεατές και μια παλιά οφειλή
Οι δύο ομάδες γνωρίζονταν καλά, αφού είχαν συναντηθεί στον τελικό του Κυπέλλου Κυπελλούχων το 1989, που είχε κερδίσει η Μπάρτσα. Στο Wembley βρέθηκαν 70.827 θεατές και διαιτητής ήταν ο Γερμανός Άρον Σμιντχούμπερ.
Για την Μπαρτσελόνα το βάρος ήταν μεγάλο. Είχε χάσει τους τελικούς του 1961 και του 1986, και η Σεβίλλη ήταν ακόμη νωπή στη μνήμη.
Ο Κρόιφ ξεκίνησε με τους Θουμπιθαρέτα, Φερέρ, Κούμαν, Νάντο, Εουσέμπιο, Γκουαρδιόλα, Μπακέρο, Λάουντρουπ, Χουάν Κάρλος, Σαλίνας και Στόιτσκοφ. Στο δεύτερο ημίχρονο μπήκε ο Γκοϊκοετσέα και στην παράταση ο Αλεξάνκο, ο ίδιος που είχε χάσει πέναλτι στη Σεβίλλη. Απέναντι, η Σαμπντόρια στηριζόταν στους «δίδυμους του γκολ» Βιάλι και Μαντσίνι.
Η πορτοκαλί φανέλα
Τα μπλαουγκράνα της Μπάρτσα και τα μπλε της Σαμπντόρια δεν μπορούσαν να συνυπάρξουν, κι έτσι οι Καταλανοί έπαιξαν με τη πορτοκαλί δεύτερη φανέλα τους. Την είχαν παρουσιάσει το καλοκαίρι του 1991, την εποχή που προμηθευτής του συλλόγου ήταν η ισπανική Meyba.
Μετά το τελευταίο σφύριγμα οι παίκτες φόρεσαν τις κλασικές μπλαουγκράνα για την απονομή, γι' αυτό η πορτοκαλί λείπει από τις φωτογραφίες των πανηγυρισμών. Η Σαμπντόρια είχε την μπλε φανέλα Asics της εποχής, με τις λευκές, κόκκινες και μαύρες ρίγες στο στήθος, που θυμίζουν τους δύο συλλόγους από τους οποίους γεννήθηκε, την Αντρέα Ντόρια και τη Σαμπιερνταρένσε.
Ευκαιρίες και δοκάρι
Ο τελικός ήταν ανοιχτός και γεμάτος φάσεις. Ο Τζιανλούκα Βιάλι, που είχε σκοράρει έξι γκολ στη διοργάνωση, είχε κακή βραδιά. Έστειλε άουτ από κοντά μια σέντρα του Λομπάρντο και σε άλλη φάση σταμάτησε στον Θουμπιθαρέτα, ενώ και ο Λομπάρντο βρήκε τον Βάσκο τερματοφύλακα.
Από την άλλη, ο Χρίστο Στόιτσκοφ πέτυχε το εσωτερικό του δοκαριού μετά από πάσα του Μίκαελ Λάουντρουπ. Είχε ακόμη μια κεφαλιά σε σέντρα του Εουσέμπιο, που μπλόκαρε ο Παλιούκα, και ένα σουτ άουτ δίπλα στο κοντινό δοκάρι. Ο Παλιούκα στην εστία της Σαμπντόρια κράτησε το 0-0 στα 90 λεπτά.
Το φάουλ του 112'
Στο 112' ο διαιτητής καταλόγισε φάουλ του Ινβερνίτσι πάνω στον Εουσέμπιο, λίγο έξω από την περιοχή, σε μια απόφαση που πολλοί αμφισβήτησαν. Ο Στόιτσκοφ άγγιξε την μπάλα, ο Μπακέρο τη σταμάτησε και ο Ρόναλντ Κούμαν τη χτύπησε με όλη του τη δύναμη.
Η μπάλα κατέληξε στη γωνία του Παλιούκα, με ταχύτητα που κάποιες πηγές υπολογίζουν γύρω στα 188 χλμ./ώρα. Οι Ιταλοί θεώρησαν ότι αδικήθηκαν και δεν εμφανίστηκαν στη συνέντευξη Τύπου.
Γιατί έμεινε στην ιστορία
Ήταν η πρώτη Κούπα Πρωταθλητριών της Μπαρτσελόνα και η κορυφή της «Ντριμ Τιμ» του Κρόιφ, με τον Γκουαρδιόλα, τον Λάουντρουπ, τον Στόιτσκοφ και τον Κούμαν. Δύο εβδομάδες αργότερα ήρθε και το πρωτάθλημα, και πολλοί βλέπουν σε εκείνο το βράδυ τη βάση για όλη τη μετέπειτα πορεία του συλλόγου.
Για τη Σαμπντόρια ήταν το τέλος ενός κύκλου, αφού ο Μπόσκοφ έφυγε αμέσως μετά για τη Ρόμα.
Τα παπούτσια με τα οποία ο Κούμαν πέτυχε το γκολ φυλάσσονται σήμερα σαν κειμήλιο, όπως φαίνεται και στη φωτογραφία. Και η πορτοκαλί φανέλα του Wembley έγινε ένα από τα πιο αγαπημένα retro σχέδια των οπαδών της Μπάρτσα.
Δες τις φανέλες των ομάδων του Champions League στο sportarena.gr.
Φωτογραφία: τα παπούτσια του Ρόναλντ Κούμαν από τον τελικό του Wembley – Mutari, Wikimedia Commons, κοινό κτήμα.