Η δεκαετία του '90 άλλαξε για πάντα τη μεγαλύτερη διοργάνωση συλλόγων της Ευρώπης. Το 1992 το παλιό Κύπελλο Πρωταθλητριών πήρε το όνομα Champions League, και λίγο αργότερα οι χορηγοί ανέβηκαν και στις φανέλες των τελικών. Δέκα τελικοί από τη Βιέννη ως τη Βαρκελώνη, ένας από αυτούς στην Αθήνα, και μερικές από τις πιο αγαπημένες εμφανίσεις όλων των εποχών.
1990 · Βιέννη: Μίλαν – Μπενφίκα 1-0
Στις 23 Μαΐου 1990, στο Praterstadion, η Μίλαν υπερασπίστηκε με επιτυχία τον τίτλο της. Το μοναδικό γκολ το πέτυχε ο Φρανκ Ράικαρντ στο 68', όταν πέρασε μέσα από την άμυνα της Μπενφίκα.
Οι Ροσονέρι φόρεσαν τη «γουρλίδικη» λευκή εμφάνιση, όπου στη θέση του σκουντέτο υπήρχε η εικόνα του τροπαίου. Ήταν η τελευταία ομάδα που κράτησε τον τίτλο δύο χρονιές στη σειρά, ώσπου το πέτυχε ξανά η Ρεάλ το 2017.
1991 · Μπάρι: Ερυθρός Αστέρας – Μαρσέιγ 0-0 (5-3 πέν.)
Στις 29 Μαΐου 1991, στο Stadio San Nicola, βρέθηκαν αντιμέτωπες δύο ομάδες που έπαιζαν πρώτη φορά σε τελικό. Ο προπονητής του Ερυθρού Αστέρα, Λιούμπκο Πέτροβιτς, διάλεξε να παίξει συντηρητικά και να ποντάρει στα πέναλτι, και το 0-0 άντεξε 120 λεπτά.
Στη διαδικασία των πέναλτι αστόχησε ο Μανουέλ Αμορός της Μαρσέιγ, ενώ οι Προσινέτσκι, Μπίνιτς, Μπελοντέντιτσι, Μιχαΐλοβιτς και Πάντσεφ σκόραραν όλοι. Οι Γιουγκοσλάβοι είχαν εμπειρία, αφού στο πρωτάθλημά τους οι ισοπαλίες κρίνονταν τότε στα πέναλτι. Λίγο αργότερα η χώρα διαλύθηκε μέσα στον πόλεμο και μαζί της αυτή η σπουδαία ομάδα.
1992 · Λονδίνο: Μπαρτσελόνα – Σαμπντόρια 1-0 (παρ.)
Στις 20 Μαΐου 1992 το Γουέμπλεϊ φιλοξένησε τον τελευταίο τελικό με το παλιό όνομα. Στο 112' της παράτασης ο Ρόναλντ Κούμαν εκτέλεσε ένα φάουλ και χάρισε στη Μπαρτσελόνα του Γιόχαν Κρόιφ τον πρώτο της τίτλο, μετά τις χαμένες ευκαιρίες στους τελικούς του 1961 και του 1986.
Η φανέλα έμεινε θρύλος: η Μπάρτσα αγωνίστηκε με την πορτοκαλί εμφάνιση, που φορέθηκε εκείνο το βράδυ για τρίτη και τελευταία φορά. Πολλοί βλέπουν εκείνο το γκολ ως το θεμέλιο της «Dream Team» και όσων ακολούθησαν.
1993 · Μόναχο: Μαρσέιγ – Μίλαν 1-0
Στις 26 Μαΐου 1993, στο Olympiastadion, έγινε ο πρώτος τελικός με το νέο όνομα. Ο Μπαζίλ Μπολί, αμυντικός γεννημένος στην Ακτή Ελεφαντοστού, σκόραρε με κεφαλιά στο 43' και η Μαρσέιγ έγινε η πρώτη γαλλική ομάδα που σήκωσε το τρόπαιο. Ήταν και ο τελευταίος αγώνας του Μάρκο φαν Μπάστεν.
Η Μαρσέιγ φορούσε λευκή φανέλα της adidas με φαρδιές ρίγες στον δεξί ώμο και χωρίς χορηγό, αφού η UEFA δεν επέτρεπε ακόμη εμπορικά λογότυπα. Η χαρά θόλωσε γρήγορα: το σκάνδαλο του στημένου αγώνα με τη Βαλανσιέν στο γαλλικό πρωτάθλημα έφερε υποβιβασμό, όμως ο ευρωπαϊκός τίτλος δεν αφαιρέθηκε.
1994 · Αθήνα: Μίλαν – Μπαρτσελόνα 4-0
Στις 18 Μαΐου 1994 ο τελικός ήρθε στο ΟΑΚΑ, μπροστά σε 70.000 θεατές. Η Μπαρτσελόνα ήταν το φαβορί, ενώ ο Φάμπιο Καπέλο είχε τιμωρημένους τους Μπαρέζι και Κοστακούρτα και τραυματίες τους Φαν Μπάστεν και Λεντίνι.
Κι όμως, ο Ντανιέλε Μασάρο σκόραρε στο 22' και ξανά λίγο πριν από το ημίχρονο, ο Ντέγιαν Σαβίτσεβιτς έκανε το 3-0 με υπέροχο λόμπ στο 47' και ο Μαρσέλ Ντεσαγί έγραψε το 4-0 στο 58'. Η Μίλαν φόρεσε ξανά τα ολόλευκα, απέναντι στα μπλαουγκράνα της Μπάρτσα.
Ο Ντεσαγί έγινε ο πρώτος που κατέκτησε το τρόπαιο δύο σερί χρονιές με διαφορετική ομάδα. Το 4-0 έμεινε το μεγαλύτερο σκορ τελικού της εποχής Champions League ως το 5-0 της Παρί επί της Ίντερ το 2025.
1995 · Βιέννη: Άγιαξ – Μίλαν 1-0
Στις 24 Μαΐου 1995, στο Ernst-Happel-Stadion, ο Πάτρικ Κλάιφερτ σκόραρε στο 85' και έδωσε στον Άγιαξ τον πρώτο του ευρωπαϊκό τίτλο ύστερα από 22 χρόνια. Στα 18 του χρόνια και 327 ημέρες έγινε ο νεότερος σκόρερ σε τελικό Champions League.
Ήταν ο πρώτος τελικός στον οποίο επιτρεπόταν χορηγός στη φανέλα. Και, για μία φορά, η Μίλαν, που έπαιζε τρίτο σερί τελικό, έχασε φορώντας λευκά.
1996 · Ρώμη: Γιουβέντους – Άγιαξ 1-1 (4-2 πέν.)
Στις 22 Μαΐου 1996, στο Stadio Olimpico, ο Ραβανέλι άνοιξε το σκορ στο 12' και ο Λιτμάνεν ισοφάρισε στο 41'. Στα πέναλτι ο Περούτσι απέκρουσε τις εκτελέσεις του Ντάβιντς και του Σιλόι, και ο Γιούγκοβιτς, που είχε μπει αλλαγή για τον Κόντε, έστειλε την κούπα στο Τορίνο.
Υπήρχε και ελληνική πινελιά: στον ημιτελικό ο Παναθηναϊκός είχε νικήσει τον Άγιαξ 1-0 στο Άμστερνταμ, πριν λυγίσει 3-0 στην Αθήνα. Σε αφιερώματα για τις φανέλες των τελικών ξεχωρίζει η ριγέ της Kappa με τα δύο αστέρια στο στήθος.
1997 · Μόναχο: Ντόρτμουντ – Γιουβέντους 3-1
Στις 28 Μαΐου 1997, ξανά στο Olympiastadion, ο Καρλ-Χάιντς Ρίντλε σκόραρε δύο φορές μέσα σε πέντε λεπτά (29', 34') και ο Ντελ Πιέρο μείωσε με τακουνάκι στο 65'. Στο 71' ο 20χρονος Λαρς Ρίκεν, παιδί της πόλης, μπήκε αλλαγή και 16 δευτερόλεπτα αργότερα, με την πρώτη του επαφή, έκανε λόμπ στον Περούτσι από πάνω από 20 μέτρα.
Η Ντόρτμουντ φόρεσε κιτρινόμαυρη φανέλα της Nike, και σύμφωνα με το Football Kit Archive ήταν η φανέλα της επόμενης σεζόν, που έκανε πρεμιέρα στον τελικό.
1998 · Άμστερνταμ: Ρεάλ Μαδρίτης – Γιουβέντους 1-0
Στις 20 Μαΐου 1998, στην Amsterdam Arena, ο Πρέντραγκ Μιγιάτοβιτς σκόραρε στο 66'. Η Ρεάλ πήρε τον έβδομο τίτλο της, τον πρώτο ύστερα από 32 χρόνια, ενώ η Γιουβέντους, στον τρίτο σερί τελικό της, γνώρισε δεύτερη συνεχόμενη ήττα.
1999 · Βαρκελώνη: Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ – Μπάγερν 2-1
Στις 26 Μαΐου 1999, στο Camp Nou, μπροστά σε 90.245 θεατές, ο Μάριο Μπάσλερ έβαλε μπροστά την Μπάγερν στο 6' και οι Βαυαροί χτύπησαν δύο φορές δοκάρι. Στις καθυστερήσεις ο Τέντι Σέρινγκαμ (90+1') και ο Ούλε Γκούναρ Σόλσκιερ (90+3') έγραψαν μια από τις πιο απίστευτες ανατροπές, που ολοκλήρωσε το πρώτο τρεμπλ πρωταθλήματος, κυπέλλου και Champions League για αγγλική ομάδα.
Η Γιουνάιτεντ κέρδισε την κλήρωση για τα χρώματα και φόρεσε κόκκινη φανέλα, λευκό σορτσάκι και λευκές κάλτσες, ενώ η Μπάγερν αγωνίστηκε στα ασημί με μπορντό λεπτομέρειες. Χωρίς τους τιμωρημένους Κιν και Σκόουλς, αρχηγός ήταν ο Πίτερ Σμάικελ στο τελευταίο του ματς με τη φανέλα της ομάδας, ενώ εκείνη η μέρα θα ήταν τα 90ά γενέθλια του Ματ Μπάσμπι.
Η κληρονομιά της δεκαετίας
Σε οκτώ από τους δέκα τελικούς υπήρχε ιταλική ομάδα, με τη Μίλαν να παίζει πέντε φορές και τη Γιουβέντους τρεις. Όμως τα πιο αξέχαστα βράδια ανήκαν σε άλλους: στον Κούμαν του Γουέμπλεϊ, στον Κλάιφερτ της Βιέννης και στα τρία λεπτά του Camp Nou.
Ήταν και η δεκαετία που έκανε τη φανέλα του τελικού συλλεκτικό αντικείμενο. Η πορτοκαλί της Μπάρτσα, τα λευκά της Μίλαν, η λευκή της Μαρσέιγ χωρίς χορηγό και η κόκκινη της Γιουνάιτεντ παραμένουν μέχρι σήμερα από τις πιο περιζήτητες retro φανέλες.
Δες τις φανέλες των ομάδων του Champions League στο sportarena.gr.
Φωτογραφία: Το παλιό Γουέμπλεϊ με τους Δίδυμους Πύργους, 1999 – Responsible? (χρήστης του Wikimedia Commons), Wikimedia Commons, κοινό κτήμα.