Στις 16 Νοεμβρίου 1893 μια παρέα νέων στην Πράγα, με κέντρο τρία αδέρφια, έστησε τον σύλλογο που θα γινόταν ο πιο επιτυχημένος της Τσεχίας. Η Σπάρτα Πράγας κλείνει στις 16 Νοεμβρίου 2026 τα 133 της χρόνια. Το όνομά της έχει ελληνικές ρίζες και η κόκκινη φανέλα της ήρθε κατευθείαν από το Λονδίνο.

Τα αδέρφια Ρουντλ και η αρχαία Σπάρτη

Ο πυρήνας της ιδρυτικής ομάδας ήταν οι αδερφοί Βάτσλαβ, Μπόγκουμιλ και Ρούντολφ Ρουντλ. Ο σύλλογος λεγόταν αρχικά AC Královské Vinohrady, από τη συνοικία των «Βασιλικών Αμπελώνων» της Πράγας. Κατά την UEFA, τον ίδρυσαν 26 ποδοσφαιριστές που είχαν αποχωρήσει από την AC Praha.

Το 1894 ήρθε το όνομα που έμεινε: Athletic Club Sparta. Οι ιδρυτές ήθελαν να τιμήσουν το μαχητικό πνεύμα και το θάρρος της αρχαίας Σπάρτης, και έτσι η Κεντρική Ευρώπη απέκτησε μια ομάδα με ελληνική ψυχή.

Γεννημένη στα μαύρα

Η πρώτη στολή δεν είχε τίποτα κόκκινο. Η παλαιότερη σωζόμενη φωτογραφία, του 1896, δείχνει μαύρες φανέλες με ένα μεγάλο λευκό «S» στο στήθος. Τα επόμενα χρόνια η Σπάρτα δανείστηκε ακόμη και ριγέ φανέλες άλλων ομάδων της Πράγας, πρώτα κοκκινόμαυρες και μετά κοκκινόλευκες.

Το 1896 έπαιξε τον πρώτο επίσημο αγώνα της με τη Σλάβια και νίκησε 1-0, όμως το γκολ ακυρώθηκε αργότερα. Έτσι ξεκίνησε η μεγάλη κόντρα των δύο ομάδων της πρωτεύουσας, το ντέρμπι που ακόμη χωρίζει την Πράγα στα δύο.

Το ταξίδι στο Λονδίνο το 1906

Η μεγάλη αλλαγή ήρθε το 1906. Σύμφωνα με τον σύλλογο, ο Οτάκαρ Πέτρζικ, ιδρυτικό μέλος και στέλεχος της διοίκησης, είδε την Άρσεναλ να παίζει στο Λονδίνο και ενθουσιάστηκε. Αγόρασε κόκκινες φανέλες και λευκά σορτσάκια σαν της Άρσεναλ και τα έφερε στην Πράγα, προβλέποντας ότι θα γίνουν εξίσου διάσημα.

Από τότε η Σπάρτα παίζει με βαθύ κόκκινο, λευκό σορτσάκι και μαύρες κάλτσες. Η μόνη μεγάλη παρέκκλιση ήταν το 2002-2007, όταν σορτσάκι και κάλτσες έγιναν κόκκινα.

Οι εναλλακτικές στολές έχουν κι αυτές τις ιστορίες τους. Το 1997-98 η Σπάρτα φόρεσε ασπρόμαυρες ρίγες εμπνευσμένες από τη Γιουβέντους, ενώ το 1969 έπαιξε με δανεικές μπλε φανέλες της Νασιονάλ Μοντεβιδέο κόντρα στην Ιντεπεντιέντε. Το 2021 οι τρεις ρίγες της adidas επέστρεψαν στο κόκκινο μετά από 27 χρόνια.

Η νέα φανέλα της σεζόν 2026-27 τιμά τα 120 χρόνια του κόκκινου. Σκούρες ρίγες ανεβαίνουν από το κάτω μέρος και γίνονται κόκκινο στο στήθος, με σύνθημα το «Born in Black, Defined by Red».

Η «Σιδερένια Σπάρτη» και το Μίτροπα

Στις αρχές της δεκαετίας του 1920 η ομάδα κέρδιζε τον έναν τίτλο μετά τον άλλον και πήρε το παρατσούκλι «Železná Sparta», η «Σιδερένια Σπάρτη». Από το 1919 έως το 1923 κατέκτησε πέντε συνεχόμενα πρωταθλήματα, χάνοντας μόλις ένα παιχνίδι στα 59. Το 1927 και το 1935 σήκωσε το Κύπελλο Μίτροπα, το πιο φημισμένο διασυλλογικό τρόπαιο της Ευρώπης εκείνης της εποχής.

Στη σεζόν 1991-92 τερμάτισε δεύτερη στον όμιλο του Κυπέλλου Πρωταθλητριών, μία ανάσα από τον τελικό. Σήμερα μετρά 38 πρωταθλήματα, ρεκόρ για το τσεχικό ποδόσφαιρο.

Θρύλοι με την κόκκινη φανέλα

Ο Όλντριχ Νέγιεντλι ήταν πρώτος σκόρερ του Μουντιάλ του 1934 με πέντε γκολ. Ο Βέλγος σέντερ φορ Ρεϊμόν Μπρεν σκόραρε 300 γκολ σε 281 παιχνίδια, ενώ ο αμυντικός Γιάροσλαβ Μπούργκρ ήταν αρχηγός για 13 χρόνια. Πιο κοντά στην εποχή μας, από τις ακαδημίες της βγήκαν ο Πετρ Τσεχ και ο Τόμας Ροσίτσκι, ενώ με τη φανέλα της έπαιξε και ο Κάρελ Πόμπορσκι.

Γιόρτασε μαζί μας

133 χρόνια μετά, η Σπάρτα παραμένει η ομάδα με το ελληνικό όνομα και το κόκκινο του Λονδίνου. Χρόνια πολλά στη «Σιδερένια Σπάρτη» και στον κόσμο της Letná!

Δες τις συλλεκτικές φανέλες στο sportarena.gr.

Φωτογραφία: Το γήπεδο της Σπάρτα στη Letná, Αύγουστος 2020 – Interhofer, Wikimedia Commons, άδεια CC BY-SA 4.0.