Στις 25 Νοεμβρίου 1925 μια παρέα αθλητών στο Ηράκλειο έβαλε τις βάσεις για έναν σύλλογο που θα γινόταν το ποδοσφαιρικό σύμβολο της Κρήτης. Ο Όμιλος Φιλάθλων Ηρακλείου, ο ΟΦΗ, μπαίνει φέτος στον δεύτερο αιώνα του: γιορτάζει 101 χρόνια, λίγους μήνες μετά από ένα Κύπελλο που περίμενε σχεδόν τέσσερις δεκαετίες. Ας δούμε την ιστορία του μέσα από την ασπρόμαυρη φανέλα.

Ένας «Όμιλος» με πολλά αθλήματα

Ο ΟΦΗ δεν ξεκίνησε μόνο ως ποδοσφαιρική ομάδα. Στα πρώτα του χρόνια είχε τμήματα στίβου, πάλης και άρσης βαρών, όμως το ποδόσφαιρο γρήγορα έγινε το πιο αγαπημένο κομμάτι του συλλόγου. Από το όνομά του προέρχεται και το προσωνύμιο που χρησιμοποιούν μέχρι σήμερα οι φίλοι του: ο Όμιλος. Για δεκαετίες η έδρα του ήταν το γήπεδο Θεόδωρος Βαρδινογιάννης, χτισμένο το 1951, που όλοι ξέρουν ως Γεντί Κουλέ. Σήμερα η ομάδα αγωνίζεται στο Παγκρήτιο Στάδιο.

Γιατί ασπρόμαυρα

Τα χρώματα του ΟΦΗ έχουν βαθιές ρίζες στο νησί. Σύμφωνα με την παράδοση του συλλόγου, το μαύρο επιλέχθηκε επειδή ήταν το χρώμα που φορούσαν παραδοσιακά οι Κρητικοί άνδρες, ένα κομμάτι της τοπικής ταυτότητας. Τη δεκαετία του 1920 καμία άλλη κρητική ομάδα δεν είχε τον ίδιο συνδυασμό, κι έτσι το ασπρόμαυρο έγινε αμέσως αναγνωρίσιμο. Ένας αιώνας πέρασε και η φανέλα δεν άλλαξε ποτέ χρώματα.

Από την ασπίδα στον Δίσκο της Φαιστού

Από το 1925 ως το 2016 το σήμα ήταν μια λευκή ασπίδα με μαύρο περίγραμμα και μια διαγώνια μαύρη ταινία με τα γράμματα ΟΦΗ. Το 2016 προστέθηκε η χρονιά ίδρυσης. Η μεγάλη αλλαγή ήρθε στις 7 Αυγούστου 2020, όταν ο σύλλογος παρουσίασε ένα νέο, κυκλικό έμβλημα χτισμένο από τα τρία γράμματα του ονόματος. Κράτησε τα ασπρόμαυρα χρώματα, αλλά πήρε έμπνευση από τον μινωικό πολιτισμό, τον Δίσκο της Φαιστού και το Γεντί Κουλέ. Δίπλα του εμφανίστηκε ως δεύτερο σύμβολο ένας γρύπας, μυθικό πλάσμα συνδεδεμένο με το Ηράκλειο.

Η εποχή Gerards και το Κύπελλο του 1987

Στις 23 Ιουνίου 1985 ανέλαβε τον πάγκο ο Ολλανδός Eugène Gerards, και έμεινε εκεί ως τον Νοέμβριο του 2000, τη μακροβιότερη θητεία προπονητή στην ιστορία του ελληνικού πρωταθλήματος. Ήδη από την πρώτη σεζόν ο ΟΦΗ τερμάτισε δεύτερος, πέντε βαθμούς από την κορυφή. Στις 21 Ιουνίου 1987, στο Ολυμπιακό Στάδιο, κατέκτησε το πρώτο του Κύπελλο Ελλάδας, νικώντας τον Ηρακλή στα πέναλτι. Ακολούθησε το Βαλκανικό Κύπελλο το 1989, ενώ το 1993 η ομάδα απέκλεισε την Ατλέτικο Μαδρίτης στο Κύπελλο UEFA. Στην ίδια εποχή μεγάλωσε και ο Νίκος Μαχλάς, που έκανε ντεμπούτο τον Φεβρουάριο του 1991 και αργότερα, με τη Βιτέσε, κέρδισε το Χρυσό Παπούτσι της Ευρώπης.

Πτώσεις και επιστροφές

Το 1996 ο σύλλογος έχασε ξαφνικά τον Θόδωρο Βαρδινογιάννη, τον άνθρωπο που είχε εμπνεύσει τη μεγάλη του πορεία. Τα επόμενα χρόνια δεν ήταν εύκολα: υποβιβασμός το 2008-09 και, τον Μάρτιο του 2015, αποχώρηση από τις επαγγελματικές κατηγορίες λόγω οικονομικών υποχρεώσεων, μετά από 47 συνεχόμενα χρόνια. Ο Όμιλος όμως ξαναβρήκε τον δρόμο του, και τον Νοέμβριο του 2025 γιόρτασε τα 100 χρόνια του στο Πολιτιστικό Κέντρο Ηρακλείου, τιμώντας ανάμεσα σε άλλους τον Μαχλά, τον Gerards και τον Ronald Gómez, τον ξένο με τα περισσότερα γκολ στην ιστορία της ομάδας.

Βόλος, 25 Απριλίου 2026

Ο πρώτος χρόνος του δεύτερου αιώνα είχε το καλύτερο δυνατό δώρο. Στον τελικό του Κυπέλλου Ελλάδας 2025-26, στο Πανθεσσαλικό, ο ΟΦΗ του Χρήστου Κόντη νίκησε τον ΠΑΟΚ με 3-2 στην παράταση και σήκωσε το δεύτερο Κύπελλο της ιστορίας του, 39 χρόνια μετά το πρώτο. Τη βραδιά εκείνη θυμίζει το μπλουζάκι νικητών κυπέλλου 2026 «Ανάψαμε φωτιά».

Χρόνια πολλά, Όμιλε. Ένας αιώνας και ένα χρόνο μετά, το ασπρόμαυρο της Κρήτης συνεχίζει να γράφει ιστορία.

Δες τις φανέλες και τα προϊόντα του ΟΦΗ στο sportarena.gr.

Φωτογραφία: Theodoros Vardinogiannis Stadium – Panagiotis Zaimakis, Wikimedia Commons, άδεια CC BY-SA 4.0.